Tổng Quan Về Betta Đuôi Tưa

S ự  hình thành dòng cá đuôi t ư a Tác gi ả  Victoria Parnell T ừ  cá đuôi răng c ư a phát tri ể n thành cá đuôi t ư a - hai ...





Sự hình thành dòng cá đuôi tưa
Tác gi
ả Victoria Parnell
Từ cá đuôi răng cưa phát triển thành cá đuôi tưa - hai tia đôi (DDR) – Cá đuôi tưa đã hình thành như thếnào?

Nhi
ều người nuôi cá thường hay thắc mắc về nguồn gốc của một loại đuôi nào đó nhưng không loại nào gây ra nhiều hứng thú như loại cá đuôi tưa (crowntail). Thật khó đểtin rằng cá đuôi tưa đã được tạo ra (và vẫn đang được tạo ra) qua quá trình lai tuyển chọn đặc điểm tia vây kéo dài. Trong một bầy cá bình thường, bạn thường thấy một sốcá thể có tia vây kéo dài, nhất là cá mái, thậm chí nhiều con nhưvậy rất khó phân biệt với cá đuôi tưa mái nếu chỉ căn cứvào những tia vây răng cưa. Đặc điểm khác thường này được nắm bắt và khai thác bởi các nhà lai tạo, những người tích cực phát triển cá betta đuôi răng cưa thành loại cá siêu đặc biệt: cá đuôi tưa.

Đ
ể minh hoạcho quá trình phát triển từ cá betta đuôi răng cưa thành cá đuôi tưa chất lượng, những nhà lai tạo cá đuôi tưa nhưPhil Ngo đã trình bày hàng loạt hình ảnh về dòng cá đuôi tưa Mustard Gas của ông trên diễn đàn Betta Club Singapore.

Hình đ
ầu tiên là một con cá đực Mustard Gas đuôi đơn với những tia vây kéo dài. Hết sức lưu ý rằng con cá này mặc dù vây rất đẹp nhưng là cá đuôi quạt - tia nhị cấp hơn là cá halfmoon - tia đa cấp. Con cá với đuôi răng cưa đều và gọn ghẽnày được dùng để lai tạo ra những thế hệkế tiếp, tiến tới cá đuôi tưa - tia đôi.
M
ột con cá mái cùng bầy được đem lai với nó (con này cũng có đuôi răng cưa) để tạo ra vô số cá con có răng cưa dài hơn.
Lai tuy
ển chọn đến thế hệthứ tưvà thứ năm sẽ tạo ra con cá đuôi tưa “thực sự” đầu tiên mặc dù chúng vẫn cần được tiếp tục cải thiện. Bây giờ dòng cá đuôi tưa đã hình thành, nhà lai tạo bắt đầu tập trung vào hình dáng và độcân xứng của các vây.
Thế hệkế tiếp có sự tiến bộ đáng kể, không chỉ ở tia vây mà còn ở hình dạng chung của cá. Tia vây nhô ra ngoài rất đều và mặc dù vẫn cần được cải thiện thêm, nó đã đẹp hơn rất nhiều so với con cá đầu tiên đem lai tạo.
Vào tháng 2 năm 2005 - g
ần 2 năm kể từ khi Phil bắt đầu lai tạo dòng đuôi kép Moustard Gas của mình – anh đem cá đi triển lãm. Lúc đó, chất lượng dòng cá chưa tốt lắm nhưng lại có đặc điểm “full mask” độc đáo.

Th
ế hệkế tiếp:

Vào tháng 6 năm 2005, công trình lai t
ạo gặt hái thành công lớn khi con cá đẹp nhất ra đời từdòng cá này (hình dưới) đoạt giải Reserve Champion tại triển lãm Aquarama 2005 ở Singapore.

Đó th
ực sự là một con cá đuôi tưa - hai tia đôi (DDR) với màng vây triệt thoái đến 33% tia vây, một tỷlệ lý tưởng ở dòng cá này. Cá đuôi tưa – tia đôi thường có màng vây triệt thoái đến 50% tia vây nhưng ởcá hai tia đôi, tỷ lệ này có thể làm đuôi trông không đều và “rũ rượi”. Mọi người có thểdễ dàng phát hiện thấy sự kết hợp gen rất tốt ởcon cá này vì góc xoè đuôi hình bán nguyệt (halfmoon) rất cân đối.

Tôi hy v
ọng rằng trong tương lai gần, chúng ta sẽ được thấy nhiều dạng cá đuôi tưa hiếm nữa xuất hiện, chẳng hạn như đuôi tưa melano và đuôi tưa cam! Với nhà lai tạo kiên quyết và nhẫn nại, người mong muốn đem lại những điều mới mẻ thì mọi điều đều có thể xảy ra: dựa trên “nhãn quan” cùng với nhiều năm trời lao động cật lực và nghiêm túc!

Có ai xung phong không?
Định nghĩa về cá đuôi tưa chất lượng

V
ới mục đích trưng bày thể loại cá đuôi tưa, cá đuôi tưa được định nghĩa là cá có màng vây triệt thoái tối thiểu 33% khỏi các tia vây trên tất cả các vây chính (gồm đuôi, vây lưng và vây hậu môn). Yêu cầu này là bắt buộc đối với tất cảcác vây chính nhưng không bắt buộc đối với tất cảcác tia vây để đạt yêu cầu tối thiểu của thểloại đuôi tưa. Trên tạp chí Flare! số tháng 3 và 4 năm 2004, Uỷ ban trọng tài của IBC đã ban hành các tiêu chuẩn mới liên quan đến việc đánh giá về cá đuôi tưa. Nên nhớ rằng những tiêu chuẩn đánh giá trên chỉ áp dụng đối với cá đuôi tưa đực, còn cá đuôi tưa cái được đánh giá theo tiêu chuẩn về màu sắc dựa trên màu sắc của chúng.


Tia đơn (single ray) - ởcá đuôi tưa tia đơn lý tưởng, viền ngoài phải liền lạc và triệt thoái màng vây đều nhau trên tất cảcác tia sơ cấp và tia nhánh.

Tia chéo (cross ray) – cá đuôi tưa tia chéo dĩ nhiên bao gồm những cặp tia vây kéo dài và bắt chéo với nhau. Cá đuôi tưa tia chéo mà mọi vịtrí trên đuôi đều có tia vây bắt chéo nhau đôi khi được gọi là "King Crowntail", và được coi là cao cấp nhất trong thể loại đuôi tưa.

Cá đuôi t
ưa tia chéo đực (M. Tan).

Tia đôi (double ray) - 
ởcá đuôi tưa tia đôi, màng vây triệt thoái ở hai cấp độ: cấp độ giữa một cặp tia nhánh và cấp độ khác, thường lớn hơn, giữa các tia vây. Các nhà lai tạo thường đềcao loại tia đôi và tia tứ (four ray). Những loại này được coi như là loại trung gian và không xếp trên loại đuôi đơn. Các loại tia tứhay thậm chí tia bát (eight ray) thường không phổ biến và nếu có thì hầu nhưchỉ xuất hiện ởphần đuôi mà thôi.


Cá đuôi t
ưa tia đôi (M. Tan).

Tia hai đôi - là hai l
ần tia đôi tức tia tứ.


Cá đuôi t
ưa tia hai đôi (S. Khumhom).

Tia t
ự do (random ray) – nghĩa là tia đuôi pha trộn giữa tia đơn, tia đôi, tia tam và tia tứvới nhau. Tên này thường được dùng để mô tả cá đuôi tưa có dạng tia vây không ổn định.
Với mục đích đánh giá về cá đuôi tưa trong các cuộc trưng bày của IBC, dưới đây là những đặc điểm chất lượng mà các trọng tài cần phải lưu ý:

1. Màng vây ph
ải triệt thoái tối thiểu 33% ở mỗi vây chính, triệt thoái 50% ở tất cả các vây chính là lý tưởng (VNRD: xin nhắc lại, vây chính ở đây là vây lưng, vây hậu môn và đuôi).

2. Tia vây kéo dài ph
ải đồng nhất về độcân đối, độ dài và khoảng cách (đối xứng).

3. Tia đôi và tia t
ứ xuất hiện cả trên vây lưng và vây hậu môn đểphù hợp với tia đuôi.

Các đ
ặc điểm không đạt ởcá đuôi tưa:

1. Màng vây không tri
ệt thoái đủ 33% ở từ2 đến 3 vây chính coi như KHÔNG ĐẠT CHẤT LƯỢNG.

2. Màng vây không tri
ệt thoái đủ 33% ở 1 vây chính coi như LỖI NẶNG.

3. Các tia vây có chi
ều dài khác nhau coi nhưLỖI NHẸtrừ phi tia vây đều và có kiểu thức lặp đi lặp lại.

4. Tia t
ự do, chẳng hạn như tia đơn xuất hiện ở tia đôi hay tia tứ chỉnên coi là LỖI NHẸ và bỏqua nếu chỉ có một tia vây thôi.

5. M
ỗi tia vây bị cong hay vẹo được tính là một LỖI NHẸ.

6. M
ỗi khoảng cách không đều giữa các tia vây được tính là một LỖI NHẸ.
Lai tạo và nuôi dưỡng cá đuôi tưa

Dù hình d
ạng có kỳ lạnhư cá đuôi tưa thì cũng không có sự khác biệt đáng kể nào về hành vi sinh sản giữa các dòng cá betta thuần dưỡng. Cá đuôi tưa nổi tiếng là hung dữ khi sinh sản, điều này nói chung liên quan đến một yếu tố rằng cá đuôi tưa đực mang bộvây nhẹ hơn nhiều so với các loại cá betta đuôi dài khác, kết quả là chúng sẽ bơi nhanh hơn và mắn đẻhơn. Hầu hết các nhà lai tạo có trách nhiệm sẽlưu ý đến việc ép cá đuôi tưa, và theo dõi quá trình ép cá một cách kỹlưỡng hơn bình thường để đềphòng cá cái bị cắn thương tích quá nghiêm trọng. Tuy nhiên, trong hầu hết mọi trường hợp, cặp cá sẽbắt cặp và sinh sản một cách suôn sẻ với đôi chút trầy xước cho cảhai, điều được coi bình thường khi ép cá betta.

H
ầu hết mọi người đều công nhận rằng những con đuôi tưa chất lượng nhất trên thế giới đều xuất xứtừ Indonesia, và có dư luận nửa đùa nửa thật cho rằng đó là vì “nguồn nước tuyệt hảo ởIndonesia”. Tuy nhiên, mọi yếu tốcần được xem xét một cách cẩn thận, chúng ta phân tích vềtuyên bố này như sau: nguồn nước máy trong các thành phốở Indonesia khá mềm, độcứng chung và độ cứng carbonate thường là 3. Nguồn nước được lấy ở vùng núi Bogor. Theo suy đoán, những lời đồn vềchất lượng nước tuyệt hảo ởIndonesia có thể là vì ở vùng Tây Java không hề có những hang động đá vôi. Nước bắt nguồn từvùng núi ở Tây Java chỉ chứa phù sa, nhất là ở những vùng xung quanh các hồchứa nước. Đặc biệt, nước ởJakarta nổi tiếng là thích hợp đểnuôi cá đuôi tưa.

Bên c
ạnh yếu tốnước mềm, không gian và độ ổn định là chìa khoá để lai tạo cá đuôi tưa. Còn khó khăn hơn cảhalfmoon, cá đuôi tưa đòi hỏi phải duy trì chất lượng nước thích hợp một cách liên tục, nếu không các tia vây sẽ có xu hướng bị“cong”, đây là điểm khó khăn nhất đối với nhà lai tạo cá đuôi tưa. Nước đạt chất lượng nên được trữ trong các bồn chứa lớn và hầu hết các nhà lai tạo cá đuôi tưa đều khuyên nuôi mỗi con cá đực trong bình có dung tích tối thiểu 10 lít, thay nước và theo dõi chúng một cách thường xuyên. Những cái tia vây mỏng manh của cá đuôi tưa chịu tác động mạnh bởi sự biến thiên của độ pH, nồng độ nitrate/ammonia và sẽ nhanh chóng bị biến dạng một khi không được cung cấp điều kiện sống lý tưởng.

M
ột yếu tố quan trọng nữa trong việc nuôi dưỡng cá đuôi tưa đó là thức ăn. Tất cả các nhà lai tạo ởJakarta đều cho cá betta ăn thức ăn tươi sống và một người đã chia xẻ bí quyết nuôi dưỡng cá đuôi tưa như sau "khi cá con mới nở, không cho ăn thứ gì khác ngoài nước lá xà lách ngâm. Khi đạt một tuần tuổi, cá được cho ăn bo bo. Và khi đạt một tháng tuổi cá được cho ăn trùn chỉ. Cá được nuôi bằng trùn chỉ hai lần một ngày cho đến khi đạt 2 tháng tuổi. Khi cá trên 2 tháng tuổi thì chỉcho ăn trùn chỉ một lần mỗi ngày, bữa còn lại được cho ăn ấu trùng muỗi. Khi cá trên 3 tháng tuổi thì chỉcho ăn ấu trùng muỗi một lần mỗi ngày". Bo bo, trùn chỉvà ấu trùng muỗi được sử dụng nhiều bởi vì chúng không tốn kém và là nguồn thức ăn tự nhiên của cá betta. Trùng đỏ ít khi nào được sửdụng bởi vì chúng khá hiếm ở Jakarta.

Nh
ư đã đềcập ởtrên, Kẻ Thù Số Một của các nhà lai tạo cá đuôi tưa đó là tia vây bị cong. Cần lưu ý rằng hiện tượng cong tia vây cũng xảy ra cả ởIndonesia cho dù chất lượng nước ở đấy rất tốt. Những người quen của tôi ở Indonesia cho rằng điều đó xảy ra bởi vì nước quá lạnh. Dù là gì đi nữa, nếu nó mới xảy ra, cách điều trịđầu tiên đó là phơi nắng. Chỉ đơn giản đem cá có tia vây bị cong ra phơi nắng khoảng nửa tiếng mỗi ngày. Nếu cá được nuôi bằng lọ nhỏ, hãy lưu ý để nước khỏi bịnóng quá. Những nhà lai tạo khác lại duy trì dòng chảy nhẹ đểtránh cho các tia vây khỏi bị cong.
Với kinh nghiệm, niềm đam mê và lòng nhiệt tình chúng tôi luôn hướng đến sựhoàn thiện và thẩm mỹ.
Cá Ch
ọi Đức Anh chân thành cảm ơn Quý khách gần xa đã ủng hộchúng tôi trong suốt thời gian qua. Được phục vụ Quý khách là niềm vinh dựcủa chúng tôi.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------


Cá Chọi Đức Anh 
Website: http://cachoiducanh.blogspot.com/ 
Email: ducanhcachoi@gmail.com/ 
Facebook : http://cá ch
ọi nghi tàm - đức anh shop/
Cellphone:  097.410.3366 
Add: S
ố 58b, ngõ 124, ngách 45 Âu Cơ - Tây Hồ - Hà Nội

You Might Also Like

0 nhận xét

Flickr Images